
Мацвей ГрамовічФота: з асабістага архіва суразмоўцы.
ІНТЭРВ’ЮГIСТОРЫЯ ФАЎНДАРА
«Мне падабаецца, калі два плюс два — пяць». Мацвей Грамовіч пра Capitaliply, фонд, які купляе Shopify-праграмы
Мацвей Грамовіч купляе Shopify-праграмы з гадавой рэгулярнай выручкай (ARR) ад $500 тыс. да $3 млн. У партфелі ўжо восем прадуктаў. Шэсць купіў фонд Capitaliply, два стварыла каманда CPTN. Імі карыстаюцца каля 14 тыс. кампаній па ўсім свеце, прыкладна 40% з іх — у ЗША. Напярэдадні Future Leaders Forum у Варшаве, дзе Мацвей выступіць як адзін з фаўндараў са спісу Next 35, мы абмеркавалі стратэгію набыццяў Capitaliply, будучыню электроннага гандлю і ўрокі Zodier — стартапа для знаёмстваў з 4 млн спампоўванняў, які закрыўся пасля зрыву інвестыцыйнага раўнда.
Змест
01Чаму закрыўся Zodier
Zodier: Forbes, зрыў раўнда і касавы разрыў
Хацелася б пачаць з Zodier, праграмы для знаёмстваў. За некалькі гадоў вы набралі 4 млн спампоўванняў, пра вас пісаў амерыканскі Forbes, і, здавалася, усё ішло добра. Але вы паставілі праект на паўзу, а потым і зусім закрылі. Што здарылася?
— Цяжкасці пачаліся ў 2022-м. Мы ўжо крыху зараблялі, але засяроджваліся на хуткім росце. У пачатку лютага запусцілі знаёмствы ў Instagram, і яны добра пайшлі. А ў пачатку сакавіка Facebook заблакаваў праграму праз сувязь з беларускай кампаніяй.
У той момант мы збіралі інвестыцыі, і раўнд сарваўся: многія інвестары паставілі ўкладанні на паўзу. У нас здарыўся касавы разрыў. Да таго ж мы якраз атрымалі грант ад Google на $100 тыс., але Zodier усё яшчэ працаваў на серверах Amazon. Мы не паспелі перанесці ў Google сэрвіс з базай у некалькі мільёнаў карыстальнікаў. Серверы Amazon каштавалі дорага, і праз пару тыдняў мы вырашылі іх выключыць.
У пераходны перыяд мы паспрабавалі заняцца аўтстафінгам. І гэта таксама нядрэнна працавала, да лістапада 2022 года. Адным словам, напружаны быў год. Усё ламалася паўсюль.
02Як Capitaliply выбірае праграмы
Capitaliply: што купляе фонд і як уладкаваныя здзелкі
Тваім наступным бізнесам стаў Capitaliply. Чым вы займаецеся і як фонд звязаны з CPTN?
— Capitaliply — фонд прамых інвестыцый, які купляе актывы, а CPTN — прадуктовая каманда, якая імі займаецца. Цяпер у партфелі восем прадуктаў: шэсць купілі, два зрабілі самі. Сярод іх ёсць інструменты, каб прадаваць тавары па падпісцы, прымаць перадаплату, дзяліць плацяжы на часткі і збіраць тавары ў наборы.
Мы купляем прадукты ў экасістэме Shopify, развіваем і аб’ядноўваем іх. Пакуль набывалі толькі актывы, бо так прасцей аформіць здзелку. Але ўжо гатовыя купляць і кампаніі. Магчыма, на пачатку наступнага года. У 2026 годзе разгледзелі больш за 20 кампаній, з некалькімі цяпер на этапе падпісання term sheet або ліста аб намерах (LOI).
Нас цікавяць B2B SaaS-праекты з гадавой выручкай ад паўмільёна да трох мільёнаў долараў. Таксама хочам, каб фаўндары заставаліся ў бізнесе хаця б год і дапамагалі нам інтэграваць яго ў агульную структуру. Умовы здзелкі для нас важнейшыя за ацэнку. Заяўленая ацэнка можа быць вельмі высокай, але за ёй стаяць мэты, якіх фаўндары павінны дасягнуць разам з намі за гэты год.
Навошта фаўндару прадаваць прыбытковы бізнес? І калі ён атрымлівае грошы?
— Для фаўндараў гэта звычайны экзіт, часцей за ўсё з аплатай цалкам грашыма. Частка грошай ідзе на пачатку, частка — праз тры-шэсць месяцаў, пасля перадачы асноўных доступаў і ведаў пра бізнес. Астатняе — у залежнасці ад дасягнутых вынікаў праз год ці пазней, як дамовімся.
Навошта прадаюць? Калі ў цябе тры мільёны выручкі і ты сам пабудаваў гэты бізнес, можна жыць даволі камфортна. Хтосьці хоча ўкласці гэтыя грошы ў іншы бізнес, а хтосьці — адысці ад спраў. Для фаўндара венчурнага стартапа важна ў некалькі разоў павялічыць грошы інвестараў. Тут жа найчасцей гаворка пра праекты, якія гадамі будавалі за ўласныя сродкі.
Як вы вызначаеце, колькі гатовыя заплаціць?
— Мы фінансавыя пакупнікі, а не стратэгічныя. Глядзім на ўнутраную норму даходнасці здзелкі (IRR) і мультыплікатар да EBITDA. Нам патрэбны свабодны грашовы паток, каб прафінансаваць частку здзелкі за кошт пазыкі. Напрыклад, здзелка на тры мільёны. Паўтара мільёна — інвестыцыі, паўтара — крэдыт. Гэты крэдыт мы абслугоўваем за кошт выручкі той самай кампаніі.

З Дзмітрыем Круком на Shopify Editions у Таронта.Фота: з асабістага архіва суразмоўцы.
Франтэнд, да якога мы прызвычаіліся ў інтэрнэт-крамах, цалкам можа знікнуць. Будуць іншыя інтэрфейсы.
04Як AI змяняе анлайн-пакупкі
Як AI змяняе электронны гандаль: вайбкодынг і чат-боты
Як вайбкодынг уплывае на рынак праграм? І што AI змяняе ў самім электронным гандлі?
— За апошні год было шмат прыкладаў, калі ў фаўндара ў краме магло быць сто праграм. Але цяпер Shopify зрабіў адбор больш строгім: каб запусціць другі прадукт, першы мусіць набраць пэўную колькасць усталяванняў.
На мой погляд, Shopify сярод лідараў па ўкараненні AI. Галоўная тэндэнцыя, якую я бачу, — электронны гандаль пераходзіць у чат-боты. Франтэнд, да якога мы прызвычаіліся ў інтэрнэт-крамах, цалкам можа знікнуць. Будуць іншыя інтэрфейсы. Раней галоўная каштоўнасць Shopify была ў тым, што ён утрымліваў карыстальнікаў праз гэты франтэнд. А цяпер бэкэнд набывае большае значэнне, бо незразумела, праз які інтэрфейс людзі будуць рабіць пакупкі ў бліжэйшай будучыні.
Бывала, што вы засыналі з адной выручкай партфельных кампаній, а прачыналіся з іншай праз навіны пра тарыфы?
— Не. Больш за тое, мы купілі UpCharge, праграму для працы з камісіямі, якраз у «эпоху тарыфаў» Трампа, у тым ліку праз гэтыя тарыфы. Прадукт сталі купляць часцей, сама ніша істотна вырасла. За год праграма вырасла прыкладна на 60%.

Фота: з асабістага архіва суразмоўцы.
Фонд і стартап гуляюць у адну гульню, але ў іх розная матэматыка. Фонд робіць дзясяткі ставак, і яму дастаткова, каб спрацавалі адна-дзве. А фаўндар робіць адну стаўку, і на коне — гады жыцця, рэпутацыя і грошы.
Калі матэрыял быў карысны, пачастуйце рэдакцыю кавай. Ваша падтрымка дапамагае нам працягваць размаўляць з фаўндарамі і дзяліцца іх досведам.
Пачаставаць рэдакцыю кавай (адкрыецца ў новай укладцы)Юлія Няхай